О ратификации Гаагских конвенций 2005 г. о соглашениях о выборе суда и 2019 г. о признании и приведении в исполнение иностранных судебных решений по гражданским или коммерческим делам

Аңдатпа

Мақала Қазақстанның 2005 жылғы сот таңдау келісімдері туралы Гаага конвенциясын және 2019 жылғы азаматтық немесе коммерциялық істер бойынша шетелдік сот шешімдерін тану және орындату туралы Гаага конвенциясын ратификациялауының орындылығын зерттеуге бағытталған және екі міндет қояды: артықшылықтарды анықтау және ықтимал қауіптерді талқылау. Негізінен жүйелік, компаративтік және аксиологиялық әдістерді қолдана отырып, автор Қазақстан соттары шешімдерінің танылуы мен орындалу аясын кеңейту, оң әлеуметтік-экономикалық әсер, азаматтық процесстік заңнамадағы олқылықтарды толықтыру сияқты жағымды салдарды бөліп көрсетеді. Мақала республика үшін сезімтал мәселелер, соның ішінде юрисдикциялық иммунитеттер, Қазақстан соттарының айрықша құзыреті, дауларды шетелдік юрисдикцияларға «алып кету» мүмкіндігі немесе көрінеу әділетсіз шешімдерді орындату үшін іс жүзінде қауіп жоқ екенін көрсетеді. Қос конвенцияны, жекелеген процесстік нормаларды нақтылау және конвенция мәтіндерін дұрыс аудару жағдайында, ратификациялау орынды деген қорытынды жасалады. Өзгерістер мен толықтыруларды талап ететін нормалар бөлек талқыланған. Мақала конвенцияларға қосылу қажеттігін теориялық тұрғыдан негіздеу үшін де, қолданыстағы заңнаманы олармен үйлестіру бойынша практикалық қадамдар үшін де қолданыла алады.