ГИДРОЦИКЛДЕРДІҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МӘРТЕБЕСІ ЖӘНЕ СУ АЙДЫНДАРЫНДАҒЫ ҚАУІПСІЗДІК ЕРЕЖЕЛЕРІН БҰЗҒАНЫ  ҮШІН ЖАУАПКЕРШІЛІК ТУРАЛЫ МӘСЕЛЕГЕ

Авторлар

  • Қаржаубаев С. С. Институт парламентаризма https://orcid.org/0009-0003-5482-6254
  • Салыбек Н. М. М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті https://orcid.org/0000-0002-6559-5776
  • Шахаева Г. Б. Ш. Есенов атындағы Каспий технологиялар және инжиниринг университеті

DOI:

https://doi.org/10.63546/

Кілт сөздер:

шағын көлемді кеме, су көлігі, құқықтық мәртебе, түсінік, әкімшілік жауаптылық, диспозиция, тыйым салынған орындар, санкция.

Аңдатпа

Жазғы кезеңде азаматтардың су қоймаларында жаппай демалуы кезінде оқиғалар 
көбейіп, көбінесе ауыр қайғылы салдарға әкеледі. Мұндай оқиғалардың басты себептерінің бірі – 
жалпы суды пайдалану ережелерін елемеу. Жиі бұзушылық – бұл адамдар шомылатын жағажайлар 
аймағында су көліктерінің жүзуі. Дәл осы бұзушылық қайғылы салдарға әкеледі.
Мақалада су көліктерінің құқықтық мәртебесі, оның өзі жататын шағын көлемді кемелерден 
айырмашылығы зерттеледі. Гидроциклдің шағын көлемді кемелерден айтарлықтай ерекшеленетін 
бірқатар ерекше сипаттамалары бар екендігі көрсетілген. Шетелдік тәжірибені салыстырмалы талдау 
негізінде мақалада ұлттық заңнамада «гидроцикл» деген дербес ұғымды бекіту қажеттілігі ғылыми 
негізделген.
Зерттеуде су көлігі жүргізушілерін әкімшілік жауаптылыққа тартуға ерекше назар аударылды. 
Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексін талдау тыйым салынған 
орындарда шағын көлемді кемелерде жүргені үшін әкімшілік жауаптылықты көздейтін 364-баптың 
болуын көрсетті. Алайда, осы баптың диспозициясы жеткілікті түрде қалыптаспаған. Бұл тәсіл құқық 
қолдану кезінде бірқатар шағымдарды тудырады. ӘҚБтК-де көрсетілмеген «тыйым салынған орын
дар» ұғымы ерекше дау тудырады. Салалық заңнама бұл терминді осындай жерде шомылуға тыйым 
салынған азаматтарға жатқызады, бірақ бұл тыйым ешқандай жағдайда шағын кемелер мен су мо
тоциклдеріне қолданылмайды.
Сонымен қатар, осы баптың санкциясы жеке және заңды тұлғалар үшін қарастырылған, бұл да 
белгілі бір дауларды тудырады.

Автор өмірбаяны

  • Қаржаубаев С. С., Институт парламентаризма

    Центр судебной системы и правоохранительных органов

Жүктеулер

Жарияланды

2026-10-02

Журналдың саны

Бөлім

Әкімшілік құқық пен әкімшілік процесс
6 PDF: 16